Wetenschappelijk onderzoek
De onderzoekers van Stichting Presentie verrichten zowel conceptueel-theoretisch als (kwalitatief) empirisch onderzoek, meestal in wisselwerking met elkaar. We combineren verschillende onderzoeksmethoden, al naar gelang van de onderzoeksvraag en het beschikbare empirisch materiaal. We hebben een voorliefde voor kwalitatieve vormen van onderzoek, zoals fenomenologisch onderzoek, discoursanalyse en spect-acting, waarin we intussen een bijzondere expertise opbouwden. De verschillende soorten kwalitatief onderzoek hebben betrekking op:
- grondslagenonderzoek en hoogwaardig kwalitatief-empirisch onderzoek
- verschillende domeinen van zorg en welzijn
- theorievorming (presentietheorie / zorgethiek, kwetsbaarheid, professionalisering en kwaliteit)
- maatschappelijke relevantie en bruikbaarheid, in het bijzonder met het oog op zorg en ondersteuning voor mensen in precaire situaties
- gevoeligheid voor de politiek-ethische aspecten van een onderzoeksveld of specifieke problematiek.
Om de presentietheorie en de presentiebenadering verder door te ontwikkelen, doen we zowel onderzoek naar grondslagen van onderzoek (o.a. epistemologie en practice theory) als empirisch onderzoek in praktijken van zorg en welzijn, van zowel professionals als vrijwilligers. De laatste 10 jaar heeft de ontwikkeling van de presentietheorie veel baat gehad bij de (internationale) verbinding met de zorgethiek.
We zoeken altijd aansluiting bij praktijken en bij verwante onderzoekers. Tegelijk streven we ernaar een eigen, aanvullend geluid te laten horen, zowel met betrekking tot theorie(vorming) en (zorg)ethiek, als met betrekking tot de kwalitatieve (fenomenologische en discoursanalytische) onderzoeksmethodologie. In ons onderzoek willen we graag bijdragen aan politiek-ethische, abductieve theorievorming over goede zorg, uitgaande van de alledaagse complexiteit van moderne zorgverlening. Daarnaast zijn we ons, ook in het onderzoek, steeds meer gaan bezighouden met organisatievraagstukken: presentie doet zich immers steeds ‘ingebed’ voor en is niet los verkrijgbaar.
Meer lezen?: Timmerman, Guus, en Andries Baart. (2022). Presentieonderzoek: Een kritische blik op innoverend onderzoeken vanuit relationeel zorg verlenen. In A. van Staveren en H. Susam (red.), Innoverend onderzoeken: Grondslagen en praktijkvoorbeelden. Marnix Academie.
Het onderzoekswerk is ingebed in:
- het praktijkwerk van Stichting Presentie
- Internationaal zorgethisch onderzoeksnetwerk (met deelnemers werkzaam aan universiteiten, hogescholen en maatschappelijke organisaties), getiteld Critical Ethics of Care (CEC), met verbindingen naar Italië, Frankrijk, Oostenrijk, Duitsland, Verenigd Koninkrijk, Tsjechië, België, Nederland, Noorwegen etc., met een eigen website (https://ethicsofcare.org) en verbinding met de boekenreeks ‘Ethics of Care’ van Peeters Publishers (https://www.peeters-leuven.be/search_results.php?series=%22ETHICS+OF+CARE%22&lang=en&exact=true).
- het Zorgethisch Lab sTimul in Vlaanderen: https://www.vives.be/nl/stimul
- North-West University in Zuid-Afrika en in het bijzonder het programma ‘Caring Presence’ (https://health-sciences.nwu.ac.za/numiq/presence en YouTube-kanaal: https://www.youtube.com/channel/UCvyiRSMmpeANaXcn_Umz-Vg).
- The Oxford Institute of Population Ageing: https://www.ageing.ox.ac.uk/events/view/206
