Nieuwsflits

Meld u hier aan voor de Nieuwsflits van Stichting Presentie

Eigen Publicaties

In juni 2018 verscheen een nieuw boek van Andries Baart, geschreven in samenwerking met Jan den Bakker: De ontdekking van kwaliteit. Theorie en praktijk van relationeel zorg geven.

Het boek is het resultaat van een intensieve zoektocht naar kwaliteit in met name de sectoren zorg en welzijn. Over kwaliteit kan vanuit de bedrijfskunde worden nagedacht, of vanuit de filosofie of bijvoorbeeld in operationele termen. Alle drie de manieren van denken hebben hun verdiensten maar ook hun moeilijkheden en beperkingen. Die worden beschreven. Bepleit wordt een kritische reflectie op zorgkwaliteit vanuit zorgethiek en presentie.

Door Baart (deels eerder) geagendeerde thema’s komen in het boek terug: zoals het verschil tussen verantwoorde zorg en goede zorg, het verschil tussen zorgrelatie en relationeel zorg geven, het cultiveren van kwaliteitsbewustzijn en de praktisch wijze professional die verstandigheid boven gehoorzaamheid stelt.

De thema’s komen samen in een ZorgEthisch Model (ZEM) waarmee over kwaliteit systematisch kan worden nagedacht vanuit de opgaven van de zorgontvanger. Het model leent zich voor diverse doeleinden: voor het bespreken van casuïstiek, het inrichten van de organisatie en het nadenken over verantwoording. Het boek geeft voorbeelden en formuleert vragen voor (zelf)onderzoek. Het ZEM is de afgelopen jaren intensief verkend en uitgeprobeerd in een Werkplaats Kwaliteit waarin 15 maatschappelijke organisaties participeerden. Daarnaast is ook volop geëxperimenteerd in allerlei organisaties. De ontwikkeling gaat echter verder. Via een QR-code in het boek kunnen steeds de meest actuele werkbladen worden gedownload.

In het kader van het verschijnen van dit boek werden in 2018 twee masterclasses gewijd aan dit onderwerp. Zie hier de presentatie die Andries Baart op 21 juni 2018 gaf ter inleiding op het boek.

Published in Eigen publicaties
donderdag, 25 april 2019 08:23

Praktijkboek Presentie

Elly Beurskens, Marije van der Linde, Andries Baart (2019). Praktijkboek presentie. Bussum: Coutinho.

Bij presentie draait het om het scheppen van rechtvaardige en liefdevolle menselijke verhoudingen. De presentiebenadering streeft ernaar om ‘er te zijn met en voor’ hen die zijn aangewezen op professionele hulp en steun. Het Praktijkboek presentie geeft studenten en professionals inzicht in de presentiebenadering over de volle breedte.

Het boek bespreekt de thema’s die binnen de presentiebenadering een centrale rol spelen en de manier waarop deze thema’s in de praktijk kunnen worden uitgewerkt. Aandacht voor en toewijding aan de cliënt en het belang van relationeel werken staan centraal.
De uitgave biedt de (aankomend) professional de taal, concepten en praktische handvatten om het eigen vak op een presente, professionele en menslievende manier uit te voeren en daarop te reflecteren, binnen het eigen specifieke werkveld en de eigen vakbekwaamheid.

Het Praktijkboek presentie is voor en vanuit de praktijk geschreven. De bijbehorende website bevat beeldmateriaal, reflectieopdrachten en tal van kort- en langlopende praktijkcasussen, waarbij de auteurs lastige situaties niet uit de weg gaan. In de docentenhandleiding staan richtlijnen om de reflectieopdrachten te beoordelen. Ook is er aanvullend toetsmateriaal beschikbaar.

Toepassing in het onderwijs
Het Praktijkboek presentie is geschreven voor studenten van hbo-opleidingen op het gebied van zorg en welzijn en voor professionals die praktische nascholing volgen.

Auteurs
Elly Beurskens is als staflid bij de Stichting Presentie verantwoordelijk voor cursussen en scholing. Marije van der Linde is vanuit verschillende rollen betrokken bij veranderprocessen in organisaties. Andries Baart is buitengewoon hoogleraar aan de North-West University in Zuid-Afrika, geestelijk vader van de presentietheorie en oprichter van de Stichting Presentie.

Zie hier voor het inkijkexemplaar

Direct bestellen >>

Published in Eigen publicaties
vrijdag, 02 februari 2018 10:25

Relationeel Werken Z+W

Relationeel werken in een reeks van zes artikelen

In 2017 is er wederom een reeks van zes artikelen over presentie gepubliceerd in het blad Zorg+Welzijn. In deze reeks onderzoeken Stichting Presentie en Zorg+Welzijn samen hoe degene die hulp verleent werkelijk goed aan kan sluiten bij degene die hulp nodig heeft, vanuit het thema relationeel werken. In het eerste artikel, De ander tevoorschijn laten kruipen, geeft prof. Andries Baart een aftrap. Hierna volgen verschillende praktijkportretten, opgetekend door Anne Oude Egberink. De reeks wordt afgesloten met een kritische slotbeschouwing door Andries Baart over trouw zijn aan de 'sociaal overbodigen' en een column van Guus Timmerman

De zes kernartikelen kunt u tevens vinden in het dossier op Zorg+Welzijn. De complete reeks is ook als pdf te downloaden.

Het magazine is verkrijgbaar voor € 5,00 inclusief BTW, exclusief verzendkosten. Om het te bestellen stuurt u een mail naar Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft JavaScript nodig om het te kunnen zien. , met daarin uw naw-gegevens, de titel en het aantal exemplaren dat u wenst te ontvangen.

Published in Eigen publicaties
donderdag, 23 maart 2017 12:20

Goede zorg is beweging

Onderzoek brengt ondergewaardeerde aspecten van goede zorg en verantwoording in beeld

Wat maakt zorg goed? In het kader van het programma Waardigheid en Trots is in de periode 2016-2018 intensief onderzoek gedaan op een bijzondere zorglocatie van de ZZG Zorggroep en Dichterbij. Op zorgboerderij De Hagert heeft Stichting Presentie in samenwerking met het Trimbos Instituut onderzoek gedaan naar de vraag: wat maakt dat zorgverleners hooggewaardeerd worden door bewoners en verwanten? De zorgverleners zien goede zorg vooral als resultaat van voortdurend zoeken naar wat goed is voor bewoners en cliënten en niet als het blind volgen van regels. Ze laten zien wat dat in de praktijk voor hun betekent en wat het vraagt van medewerkers, het team, de leidinggevende en de organisatie. Het onderzoek brengt de consequenties in beeld, legt verborgen discussies bloot en geeft aanknopingspunten om daar mee om te gaan. Met de inzichten kunnen kwaliteitskaders kritisch onderzocht worden en kan gewerkt worden aan de eigen kwaliteit en de verantwoording daarvan.

Goede zorg betekent elke dag aansluiten en afstemmen op de verlangens en angsten van bewoners en cliënten. Wat die verlangens en angsten zijn, kan soms moeilijk worden verwoord en vraagt van elke zorgverlener om daar open voor te staan. Daarbij help je elkaar als collega’s. Dat kan weer niet zonder ondersteunende leidinggevende. In het onderzoek worden daarom relationeel zorgverlenen, relationeel samenwerken en relationeel leidinggeven als samenhangende processen uitgewerkt. Bij deze processen staat steeds centraal: wat is goed voor onze bewoners en cliënten?

Het blijkt dat bestaande systemen van kwaliteitsmanagement weinig draagvlak hebben bij zorgverleners. Zij brengen, volgens hun, niet in beeld waar goede zorg daadwerkelijk over gaat en zijn eerder verstorend dan helpend. Ze zijn zeker bereid zich te verantwoorden en inzicht te geven in hun zorgpraktijk. Ze vertellen er graag over. Een belangrijke voorwaarde is dan wel dat cijfers en verhalen niet worden gebruikt om af te rekenen, maar om gezamenlijk te onderzoeken.

In het onderzoek wordt een gelaagd kwaliteitsmodel beschreven. Daarnaast worden vijf manieren van denken over het organiseren van goede zorg uitgewerkt en, tot slot, passende vormen voor het verantwoorden van goede zorg geschetst. Bepleit wordt dat inherente spanningen, fricties, worstelingen tussen realiseren, organiseren en verantwoorden van goede zorg niet als dilemma’s worden gezien maar als paradoxen, als tegenstellingen die creatief verbonden kunnen worden. Dat vraagt om relationeel organiseren en relationeel verantwoorden, een gezamenlijk proces van samen onderzoeken.

Met de titel van het onderzoeksrapport ‘Goede zorg is beweging. Goede zorg vraagt beweging’ wordt de nadruk gelegd op steeds wisselende zorgsituaties en het aanhoudend onderzoekend zijn van medewerkers naar wat in een situatie goed is om te doen. Het vraagt van teams, leidinggevenden, hoger management en externe toezichthouders steeds eenzelfde soort beweging om ruimte te maken voor dat gezamenlijke onderzoek en de waarde daarvan te kunnen zien.

Goede zorg is beweging 2

Het onderzoeksrapport is gratis te downloaden.
U kunt het onderzoek ook in boekvorm bestellen via Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft JavaScript nodig om het te kunnen zien.  (€15,- incl. 9% btw, excl. verzendkosten)

Meer informatie: Jan den Bakker, stafmedewerker Stichting Presentie: Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft JavaScript nodig om het te kunnen zien.

 

 

Published in Eigen publicaties
maandag, 12 september 2016 10:09

A New Cup of T

a new cup of T

A new cup of T - social work in innovation. Het T-profiel voorbij

Samengesteld onder redactie van Kees Verhaar, Martin Berk en Janet van den Bergh. Concept Uitgeefgroep, september 2016

Op maandag 5 september werd het boek A new cup of T  aangeboden aan de secretaris generaal van VWS, Erik Gerritsen. In hoofdstuk twee pleiten Judith Leest en Andries Baart voor een verrijking van het T-profiel van de sociale professional. Vanuit presentieperspectief mag er nog wel 'iets extra's bij de T': denken over leefwereld, finalisatie en praktische wijsheid zijn belangrijke aanvullingen voor de competentiegerichtheid van het vak van social work.

 

Samenvatting

Het sociaal domein is volop in beweging. Bij veel instellingen en organisaties leidt dit tot grote uitdagingen voor onder meer hulpverleners, strategisch beleidsadviseurs, leidinggevenden en bestuurders. Hetzelfde geldt voor degenen die vanuit de gemeenten het sociaal domein aansturen. Al deze uitdagingen vertalen zich in eisen aan de competenties van die verschillende professionals. In de dagelijkse praktijk wordt in dit verband vaak over het T-profiel gesproken, als manier om de nieuwe professional te beschrijven. De verticale poot van de T staat daarbij voor diepgaande, specialistische competenties en de horizontale balk voor brede, generalistische competenties. Maar biedt het T-profi el voldoende toerusting om de transformatie in het sociaal domein te realiseren? Dit boek opent met een analyse, waaruit blijkt dat alleen werken volgens de 'T' te beperkt is. Dit boek staat onder meer stil bij de uitdagingen die de veranderingen in het systeem, in de relatie professional-burger en ook die in de dagelijkse uitvoering aan de professional stellen. Dit boek gaat over social work in innovation. Onder 'social work' worden alle beroepen binnen het sociaal domein geschaard. De term 'in innovation' geeft aan dat het gaat om fundamentele veranderingen en dat die nog steeds volop bezig zijn. Vooraanstaande auteurs reiken handvatten aan op het gebied van de presentie-benadering, leren innoveren, morele oordeelsvorming, het werken met wethouders, omgaan met de regels en hun rek, burgerkracht en de eigen passie van een ieder die op het sociaal domein actief is. Met deze handvatten kunnen de professionals de uitdagingen van het systeem in verandering tegemoet treden. De lessen uit dit boek helpen hen om een belangrijke stap te zetten in de richting van het persoonlijk meesterschap waarnaar ze in combinatie met een leven lang leren, werken en refl ecteren toe zouden moeten groeien.
 
Published in Eigen publicaties
vrijdag, 15 juli 2016 12:13

Molenaar, Brecht

Drs. A. (Brecht) Molenaar werkt als stafmedewerker aan één van de nieuwe boeken over presentie, waarin het vele ontwikkelwerk van de afgelopen jaren zal worden verwerkt.
Haar eigen interesse is geworteld in praktijkervaring. Ze heeft twintig jaar gewerkt als (humanistisch) geestelijk verzorger in een ziekenhuis (onder meer in het Brandwondencentrum) in een achterstandswijk van Rotterdam. Ze herkende zich van begin af aan in de presentiebenadering als manier van werken die ook zij voor ogen had.  Ze is bezig met de afronding van de master Zorgethiek en Beleid.

Published in Stafleden

Op 4 november 2015 organiseerden de nieuw opgerichte Stichting Critical Ethics of Care (http://ethicsofcare.org), het TweeStedenZiekenhuis in Tilburg en Stichting Presentie een masterclass door Andries Baart. Aanleiding was het verschijnen van het boek De patiënt terug van weggeweest. Werken aan menslievende zorg in het ziekenhuis. In de masterclass vertelt Andries Baartover het verloop van en de leerpunten naar aanleiding van dit meerjarige project. En natuurlijk raden wij u van harte aan kennis te nemen van het boek (Andries Baart en Frans Vosman e.a.: De patiënt terug van weggeweest. Werken aan menslievende zorg. 2015. Uitgeverij SWP Amsterdam, ISBN: 9789088505430)

 

Published in uit het werkveld
vrijdag, 12 juni 2015 12:22

Verslag studieochtend 17 april 2015

Op 17 april 2015  werd de halfjaarlijke studie-ochtend gehouden met als titel ‘Professionele alledaagsheid’ - Over nieuwe professionaliteit in zorg en welzijn. Het verslag kunt u hier downloaden.

Published in Eigen publicaties
dinsdag, 03 september 2013 18:08

De Zorgval

Andries Baart en Christa Carbo, De Zorgval. Beelden, ervaringen en verhalen/Analyse, kritiek en uitzicht. Uitgeverij Thoeris, Amsterdam 2013

Een kind met een zeer beentje, een verslaafde man met zijn hond, een demente dame die niet wil eten en een zwerfjongen die zijn baan opgeeft: het zijn de hoofdpersonen die in de nieuwste presentiepublicatie haarfijn laten zien wat er schuurt in de zorg. Of ze nu een zonderlinge dakloze zijn of een gemiddelde burger die de spoedeisende eerste hulp bezoekt, ze hebben gemeen dat ze te maken krijgen met ‘de zorgval’. Een beeld voor de zorg van vandaag die vastloopt in zijn eigen logica, die mensen niet verder helpt maar vaak (onbedoeld) meer leed toebrengt.

‘De Zorgval’ is een omkeerboek met twee ingangen: wie het aan de ene kant opent, komt uit bij een tiental journalistiek geschreven verhalen door Christa Carbo. Aan de hand van portretten uit de zorgpraktijk schetst ze voorbeelden van goede zorg, of juist illustraties van hoe het niet moet. Wie het boek omdraait en dan opent, komt uit bij een wetenschappelijk essay van Andries Baart. Hij biedt een kritiek op het eenzijdige vertoog van zelfregie en empowerment in het moderne zorg- en welzijnsbeleid, gevolgd door een pleidooi voor erkenning van de evidente kwetsbaarheid van mensen. Daarnaast werkt hij het idee van de zorgval uit: de hedendaagse zorg bestendigt problemen of helpt mensen (onbedoeld) van de regen in de drup. Vanuit deze kritische beschouwing keert Baart terug naar het hart van de zorg: relationaliteit. Al bij al is het essay een pleidooi om de zogeheten ‘presentiebenadering’ in te zetten om de zorg te behoeden voor haar eigen val, een val die zorgbehoeftigen maar al te gemakkelijk meesleurt en tekort doet – de zorgval.

 

Published in Eigen publicaties
woensdag, 23 januari 2013 15:59

Noort, Yvon van

Y. (Yvon) van Noort heeft ruime ervaring in organisatieontwikkeling, veranderprocessen in organisaties en het leren van volwassenen. Zij heeft werkervaring als docent, trainer, coach, organisatie-adviseur, projectleider en procesbegeleider in de profit- en not-for-profitsector (o.a. onderwijs en zorg). Ontwikkeling en ontplooiing zijn altijd de drijfveren in het werk geweest. Als stafmedewerker begeleidt zij zorg-en welzijnsorganisaties bij het werken met de presentieprincipes.

Published in Stafleden
<< Start < Vorige 1 2 Volgende > Einde >>
Pagina 1 van 2