Op de site van Zorg en Welzijn is een opiniestuk van Judith Leest verschenen naar aanleiding van het Diner Pensant van 28 maart j.l.

Nieuwe presentiepublicatie van Andries Baart & Christa Carbo

Verkrijgbaar vanaf 28 maart 2013

Een kind met een zeer beentje, een verslaafde man met zijn hond, een demente dame die niet wil eten en een zwerfjongen die zijn baan opgeeft: het zijn de hoofdpersonen die in de nieuwste presentiepublicatie haarfijn laten zien wat er schuurt in de zorg. Of ze nu een zonderlinge dakloze zijn of een gemiddelde burger die de spoedeisende eerste hulp bezoekt, ze hebben gemeen dat ze te maken krijgen met ‘de zorgval’. Een beeld voor de zorg van vandaag die vastloopt in zijn eigen logica, die mensen niet verder helpt maar vaak (onbedoeld) meer leed toebrengt.

In het rapport ‘Dichter bij huis – presentie in de woningbouw’ doen Anne Goossensen en Jolanda van Dijke, onderzoekers namens de Stichting Presentie, met medewerking van Heleen Heidinga, presentiewerker/buurtpastor, verslag van hun bevindingen van een studie in opdracht van een woningcorporatie in Utrecht.

In een kracht- en tevens sloopwijk werd een presentiebeoefenaar aangesteld, die buurtbewoners heeft ondersteund gedurende een periode van sloop, renovatie en nieuwbouw. Beschreven wordt op welke manier dit ‘presentiewerk in de wijk’ gestalte krijgt en wat de betekenis en meerwaarde van presentie zijn voor de woningbouw. Ineke Hoeberichts, gebiedsmanager bij Mitros, zegt over dit rapport: "Dichter bij huis, omdat we via de presentiewerker veel meer te weten zijn gekomen over de bewoners en de problemen waarmee zij worstelen en hierdoor onze aanpak hebben aangepast. Dichter bij huis ook omdat de verhalen en de ervaringen van de presentiemedewerker voor onze medewerkers in de wijk als een spiegel voor hun eigen optreden functioneren. De kracht van het rapport ligt in het zichtbaar maken hoe reflectie op je eigen handelen en praten hierover verbeteringen voor bewoners tot stand kunnen brengen. Deze reflectie is noodzakelijk om onze bewoners betrokken en professioneel te kunnen benaderen." Het rapport Dichter bij huis - presentie in de woningbouw is via onze website gratis te downloaden.

Op 19 april vindt onze eerstvolgende studiemiddag plaats, wederom van 13.00 - 17.00 uur. De middag is geprogrammeerd in lijn met ons jaarthema: 2013 is het debatjaar waarin we vanuit Stichting Presentie en de Leerstoel Presentie actief het publieke debat zoeken om te laten zien dat zorg anders moet en beter kan. In dat kader vinden er allerlei grote en kleine activiteiten plaats, uitlopend op ons 2e Nationale Presentiecongres op 31 oktober 2013.

De komende studiemiddag is een van de opwarmertjes op weg daar naartoe. Onderwerp is de bitternoodzakelijke herwaardering van ‘kwetsbaarheid’ – een precaire kwestie en zelfs vaak min of meer een taboe in deze tijd. We snijden het thema aan in aansluiting op onze nieuwste presentie-publicatie De zorgval, die onlangs verscheen. In dit bijzondere ‘omkeerboek’ krijgt kritiek op de zorg twee gezichten. In de ene kant van het boek schrijft Andries Baart zeer kritisch over onder andere het optimisme van het WMO-beleid waarin zelfredzaamheid, eigen kracht en autonomie hoog in het vaandel staan. Daar tegenover stelt hij hoezeer elk menselijk leven is doordrenkt van kwetsbaarheid en doet hij een oproep tot herwaardering van deze kwetsbaarheid, als uitgangspunt van zorg- en welzijnsbeleid. Kwetsbaarheid is veel meer dan een te bestrijden onwaarde; het is ook veel meer dan een kenmerk van een bepaalde groep mensen, van een levensfase of van bepaalde wijken. Om dat te kunnen zien, moet kwetsbaarheid anders gedacht worden, minder primitief, niet zo afkeurend. Maar misschien is het voldoende de alledaagse werkelijkheid en haar brekelijkheid op het netvlies te houden. De andere ingang tot het boek neemt journaliste Christa Carbo voor haar rekening. Zij schetst aansprekende en intieme praktijkportretten van mensen die in de ‘zorgval’ liepen, maar ook van situaties waarin mensen wel goede zorg kregen.

Op deze middag zullen gedeelten uit twee documentaires worden getoond, die in De zorgval door Andries Baart worden besproken onder het oogpunt van kwetsbaarheid. Aan de hand van deze fragmenten zullen we met elkaar in discussie gaan: op zoek naar de betekenissen, de gestalten, de waarden maar ook valkuilen van het denken in termen van kwetsbaarheid.

Praktische informatie

Locatie: Kerkcentrum Nicolaas/Monica, Boerhaaveplein 199 te Utrecht

Datum en tijd: 19 april 2013, 13:00 - 17:00 uur

Kosten: € 30,00 per persoon

Aanmelding:  Klik hier voor het aanmeldingsformulier.

In de hectiek van alledag is aansluiten en afstemmen niet eenvoudig, al was het maar omdat niet altijd even duidelijk is wat we daarmee precies bedoelen. Op de spoedeisende hulp (SEH) van het Elisabeth Ziekenhuis in Tilburg is heel specifiek onderzocht wat patiënten op deze afdeling ervaren en hoe omgeving, gedrag en communicatie van medewerkers daarop van invloed zijn. Na zorgvuldige analyse van heel veel materiaal zijn de begrippen ‘opgave’ en ‘respons’ geïntroduceerd om de worsteling van de patiënt en de reactie van de zorgverlener te duiden. Het onderzoek op de SEH geeft een gedetailleerde invulling van deze begrippen en kan daarmee ook een bril bieden om naar andere praktijken te kijken. 

Download hier het verslag van deze middag, opgesteld door Wim van Kessel.